Bez polskiego paszportu nie wyjedziesz

0
podwójne obywatelstwo, paszport, dwa paszporty, konsul, ambasada, odprawa, lotnisko, kontrola,
podwójne obywatelstwo, paszport, dwa paszporty, konsul, ambasada, odprawa, lotnisko, kontrola,

Osoby posiadające obywatelstwo Polski i innego kraju, a co za tym idzie dwa paszporty, mogą przeżyć niemiłe zaskoczenie na granicy.

Jeśli polski dokument jest z jakiegoś powodu nieważny, to istnieje prawdopodobieństwo, że polskiej granicy nie przekroczymy. Nawet jeśli drugi paszport jest w całkowitym porządku i można by na jego podstawie wybrać się w podróż dookoła świata. Z wyjątkiem Polski.

Magdalena Kot wracała na początku roku do Dublina z lotniska we Wrocławiu.

Czekałam spokojnie na swój lot, nie spodziewając się żadnych kłopotów. Niestety, okazało się, że z wylotem będzie problem, ponieważ posiadam tylko paszport irlandzki i z tego powodu mam problem, aby wrócić na wyspę. Straż graniczna żądała ode mnie polskiego dokumentu tożsamości, którego nie miałam – poza prawem jazdy. Miałam za to przy sobie dokument potwierdzający, że mój nowy paszport czeka na odebranie w ambasadzie w Dublinie, a i dowód osobisty jest nieważny – złożony wniosek w Polsce o wydanie nowego dwa dni wcześniej – oczywiście miałam potwierdzenie. Dlatego do Polski leciałam z irlandzkim paszportem – dodam, że wyjazd był wymuszony i nie planowany wcześniej. Na lotnisku nie chciano mi uznać paszportu irlandzkiego, bo jako obywatel polski muszę mieć polski dokument tożsamości – opowiada 38-latka.

Sebastiana Skwarka podobne problemy spotkały na Lotnisku Chopina w Warszawie.

– Strażnicy graniczni na lotnisku nie chcieli wypuścić z Polski mego ośmiomiesięcznego dziecka, mimo że ma podwójne obywatelstwo. Tłumaczyli, że nie ma polskiego paszportu. Ale przecież ma kanadyjski – mówił pan Skwarek.

Mężczyzna ma podwójne obywatelstwo – polskie i kanadyjskie, podobnie jak jego żona oraz dwójka dzieci. Rodzina często podróżuje między Polską a Kanadą. Ostatnio zrobili sobie w kraju trzymiesięczne wakacje. Podróż powrotną wykupili w liniach LOT.

–  Zgłosiliśmy się do odprawy. Już raz lecieliśmy w takim składzie z Polski do Kanady. Niestety, tym razem pojawił się problem. Strażnicy graniczni po sprawdzeniu naszych dokumentów powiedzieli, że nasze młodsze dziecko nie może polecieć, bo nie ma polskiego paszportu – opowiada pan Sebastian.

Rodzina pana Sebastiana została więc zawrócona. Nie pomogła interwencja biura LOT-u ani tłumaczenia, że na kanadyjskim dokumencie dziecko wylatywało już z Polski. Strażnicy graniczni byli nieugięci. Zasugerowali jedynie, aby rodzina poleciała najpierw do innego kraju Europy, skąd może wypuszczono by ich do Kanady. Skwarkowie wybrali jednak powrót do domu w Warszawie i złożenie w urzędzie wniosku o paszport dla synka.

Skąd to całe zamieszanie? W myśl obowiązujących w Polsce przepisów, a głównie Ustawy o obywatelstwie polskim, posiadanie przez obywateli RP podwójnego obywatelstwa jest dopuszczalne. Nie skutkuje ono jednak prawem do przedkładania obywatelstwa obcego nad polskie. Ponadto, zgodnie z przepisami, obywatel polski na terytorium RP nie może żądać przed organami państwowymi, aby traktowano go jako obywatela innego państwa.

Jeśli chodzi o dzieci, to obywatelstwo dziecka urodzonego za granicą zależy od obywatelstwa jego rodziców oraz od prawa obowiązującego w kraju, w którym się ono urodziło. Dziecko nabywa obywatelstwo polskie (niezależnie od miejsca urodzenia), jeżeli co najmniej jedno z rodziców posiada obywatelstwo polskie, bez względu na miejsce urodzenia dziecka. W przypadku, gdy jedno z rodziców jest obywatelem polskim, a drugie obywatelem obcego państwa, rodzice mogą wybrać dla swojego dziecka obywatelstwo państwa obcego, którego obywatelem jest jedno z rodziców.

Sugerujemy Polakom posiadającym obok polskiego, obywatelstwo innego państwa, aby posiadali polskie dokumenty podróży. Dzięki temu unikną kłopotów, związanych z wyjazdem. Osoby posiadające oprócz polskiego inne obywatelstwo przy przekraczaniu granicy RP powinny zwrócić szczególną uwagę na wymogi obowiązujące w zakresie dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy. W sytuacji, gdy funkcjonariusz Straży Granicznej w trakcie kontroli granicznej uzyska informację, że podróżny posiada obywatelstwo polskie, a nie ma ważnego polskiego paszportu, czy dowodu osobistego – w zależności od kierunku podróży, funkcjonariusz ma obowiązek nie zezwolić takiej osobie na przekroczenie Rzeczypospolitej Polskiej na wyjazd, nawet jeśli wjechała na terytorium Polski na podstawie dokumentu stwierdzającego obywatelstwo innego państwa” – czytamy na portalu www.nadwislanski.strazgraniczna.pl.

Ustawa nie wyraża się do końca jasno w kwestii dokumentów dla małych podróżnych. Nie ma w niej wzmianki o tym, że jeżeli dziecko nie jest zgłoszone w Polsce, a tym samym nie istnieje w polskim systemie, to tego obywatelstwa nie ma. Ma do niego prawo po wyrobieniu numeru pesel. Jeśli zatem dziecko posiada irlandzki lub brytyjski paszport, a w Polsce nie ma numeru pesel i rodzice nie występowali o ten numer, to oznacza, że dziecko nie posiada obywatelstwa polskiego, a co za tym idzie, nie posiada żadnego polskiego dokumentu i bez problemu wróci do Irlandii z irlandzkim paszportem lub do Wielkiej Brytanii z brytyjskim. Prawo krwi pozwala naszemu dziecku na wystąpienie o uzyskanie polskiego obywatelstwa, ale nie może przeszkodzić w wyjeździe z Polski na irlandzkim czy brytyjskim paszporcie.

Mirosława Hellich, zastępca dyrektora Departamentu Spraw Obywatelskich Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, mówi:

– Uwzględniając, iż przepisy ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim stanowiące, że obywatel polski posiadający równocześnie obywatelstwo innego państwa ma wobec Rzeczypospolitej Polskiej takie same prawa i obowiązki jak osoba posiadająca wyłącznie obywatelstwo polskie oraz że obywatel polski nie może wobec władz RP powoływać się ze skutkiem prawnym na posiadane równocześnie obywatelstwo innego państwa i na wynikające z niego prawa i obowiązki, należałoby przyjąć, że dla obywatela polskiego takimi dokumentami winny być: polski dokument paszportowy (paszport lub paszport tymczasowy) lub dowód osobisty. Niemniej podkreślam, iż przepisy prawa nie nakładają na obywateli polskich zamieszkałych za granicą obowiązku posiadania paszportu czy dowodu osobistego, lecz przewidują takie uprawnienie.

***

WARTO WIEDZIEĆ:

Jak zarejestrować dziecko urodzone za granicą?

Dziecko urodzone poza granicami kraju należy zarejestrować w Polsce. Rejestracji dokonują rodzice w urzędzie stanu cywilnego właściwym ze względu na miejsce ostatniego zamieszkania w Polsce jednego z nich.

Jakie dokumenty należy zgromadzić, by dokonać rejestracji dziecka urodzonego za granicą?

Dziecko urodzone poza granicami Polski można zarejestrować w urzędzie stanu cywilnego właściwym ze względu na miejsce ostatniego zamieszkania w Polsce jednego z rodziców. Rejestracja dziecka w urzędzie stanu cywilnego może nastąpić przez:

  • wpisanie zagranicznego aktu urodzenia,

  • odtworzenie aktu urodzenia – w wypadku niemożności uzyskania zagranicznego odpisu aktu urodzenia,

  • zarejestrowanie urodzenia, jeżeli nie zostało ono zgłoszone za granicą.

Obywatelstwo dziecka urodzonego za granicą

Obywatelstwo dziecka urodzonego za granicą zależy od obywatelstwa jego rodziców oraz od prawa obowiązującego w kraju, w którym się ono urodziło. Dziecko nabywa obywatelstwo polskie (niezależnie od miejsca urodzenia), jeżeli co najmniej jedno z rodziców posiada obywatelstwo polskie, bez względu na miejsce urodzenia dziecka. W przypadku, gdy jedno z rodziców jest obywatelem polskim, a drugie obywatelem obcego państwa, rodzice mogą wybrać dla swojego dziecka obywatelstwo państwa obcego, którego obywatelem jest jedno z rodziców. Może to nastąpić, jeżeli według prawa tego państwa dziecko nabywa jego obywatelstwo. Wyboru dla dziecka obywatelstwa obcego, które posiada jedno z rodziców, rodzice mogą dokonać w ciągu trzech miesięcy od dnia urodzenia się dziecka. W tym celu powinni złożyć wspólne oświadczenie przed właściwym organem. Jest nim konsul (dla osób zamieszkałych za granicą) lub wojewoda (dla osób zamieszkałych w Polsce).

Dokumenty tożsamości dziecka

Dokumentem uprawniającym do przekroczenia granicy państwowej jest przede wszystkim paszport, dlatego najbardziej praktycznym rozwiązaniem jest wyrobienie dziecku właśnie tego dokumentu, który pozwala podróżować po całym świecie. Dowód osobisty umożliwia zagraniczny wyjazd, ale tylko do krajów będących w strefie Schengen. Paszport dla dziecka można wyrobić w Polsce (w urzędzie wojewódzkim) bądź – w przypadku pobytu za granicą – w urzędzie konsularnym w danym kraju. Należy w takim przypadku złożyć takie same dokumenty, jakie wymagane są w kraju. Czas oczekiwania na wydanie paszportu przez wojewodę wynosi do 30 dni. Czas oczekiwania na paszport w konsulacie może być dłuższy.

Wniosek o paszport dla dziecka

Wniosek o wydanie dokumentu paszportowego osobie mającej poniżej 18 lat składają rodzice. Zgodę na wydanie paszportu oboje wyrażają na wniosku o wydanie paszportu albo w innej pisemnej formie. Dziecko w wieku do pięciu lat nie musi być obecne przy składaniu wniosku o wydanie paszportu tymczasowego. Nie jest również wymagana obecność dziecka do lat 18 przy odbiorze zarówno paszportu, jak i paszportu tymczasowego. Wniosek może być złożony przez jednego z rodziców, jeżeli dostarczy on pisemną zgodę drugiego rodzica na wyrobienie paszportu dla dziecka – własnoręczność podpisu rodzica musi być potwierdzona notarialnie lub przez organ paszportowy. Jeśli do złożenia wniosku uprawniony jest tylko jeden rodzic, przy składaniu wniosku o wydanie paszportu dla dziecka przedkłada on odpowiednie dokumenty to potwierdzające, np. orzeczenie sądu o pozbawieniu praw rodzicielskich drugiego rodzica.

Jeśli uzyskanie zgody jednego z rodziców jest niemożliwe lub znacznie utrudnione, dokument paszportowy za granicą może być wydany za zgodą tylko jednego z rodziców, o ile przemawia za tym dobro dziecka.

Konsul może wydać naszemu dziecku paszport bez zamieszczenia w nim numeru PESEL (np. ze względu na brak odpisu polskiego aktu urodzenia dziecka urodzonego za granicą). Trzeba jednak pamiętać, że w kraju nie ma możliwości otrzymania następnego paszportu (także tymczasowego) bez numeru PESEL. W tej sytuacji należy wystąpić o nadanie dziecku numeru PESEL. W wypadku podróży po krajach strefy Schengen można, zamiast paszportu, wyrobić dziecku dowód osobisty. O dowód osobisty należy wystąpić do gminy, w której jesteśmy zameldowani. Nie możemy go wyrobić za pośrednictwem konsulatu RP.

londynek-logo
Źródło: Londynek.net